DuurzaamheidFinancieel GezondVragen

Vragen – Sloop Ziekenhuizen Niet Duurzaam

SCHRIFTELIJKE VRAGEN AAN HET COLLEGE

Ex. artikel 43 Reglement van orde van de raad


Nummer:

Datum: 24 Februari 2020

Aan de voorzitter van de gemeenteraad van Amersfoort.

Steller: Burger Partij Amersfoort (BPA)

Onderwerp: Sloop van de Asbest Elizabeth en Lichtenberg Ziekenhuizen was niet Duurzaam


  1. Is het College op de hoogte van de BPA-toelichting zoals hieronder vermeld?
  2. Was het College op de hoogte van het feit dat de duurzaamheid van deze sloopwerkzaamheden in gevaar kon worden gebracht door de aanwezigheid van asbest in de panden?
    • Zo ja, waarom heeft zij geen onderzoek laten doen naar de aanwezigheid van asbest?
    • Zo nee, waarom niet?
  3. Is het College van mening dat het destijds een veel gedegener onderzoek naar de aanwezigheid van asbest had moeten laten doen voorafgaand aan de tender?
    • Zo ja, waarom heeft dit onderzoek niet plaatsgevonden?
    • Zo nee, waarom niet?
  4. Waarom heeft het College geen rekening gehouden met het feit dat asbest een veel gebruikt bouwmateriaal was ten tijde van de bouw van de ziekenhuizen?
  5. Is het College van mening de aanwezigheid van asbest in beide panden te kunnen hebben voorzien?
    • Zo ja, waardoor is dit niet gebeurd?
    • Zo nee, waarom niet?
  6. Op basis van welke feiten was het College van mening dat de sloop van de beide ziekenhuizen in aanmerking zou komen voor duurzame sloop?
  7. Op basis van welke feiten is het College tot de conclusie gekomen dat de sloop van de beide ziekenhuizen in aanmerking zou komen voor het BREAAM-NL keurmerk ten aanzien van sloop op 4-sterren niveau?
  8. Beschouwt het College de korting van €250.000,- op de sloopkosten als voldoende voor de geleden schade?
    • Zo nee, waarom is zij hiermee destijds akkoord gegaan?
  9. Is het College voornemens om deze (reeds afgeschreven) korting van €250.000,- ten goede te laten komen van duurzaamheid in Amersfoort?
    • Zo ja, op welke wijze?
    • Zo nee, waarom niet?
  10. Zijn er andere sloopwerkzaamheden binnen de gemeente Amersfoort die voor een BREAAM-certificering in aanmerking zijn gekomen, dan wel gaan komen?
    • Zo ja, welke?
    • Zo ja, bij welke van deze panden is er gerede kans op de aanwezigheid van asbest die opnieuw van invloed kan zijn op de duurzaamheid van de sloop?
    • Zo nee, waarom zijn enkel de sloop van deze twee ziekenhuizen hiervoor in aanmerking gekomen?
  11. Welke financiële gevolgen heeft het niet duurzaam slopen van de beide ziekenhuizen gehad in verhouding tot de voorgenomen duurzame sloop?
  12. Hoeveel juridische en personele kosten zijn er gemaakt voor de schikking en de totstandkoming van de vaststellingsovereenkomst uit de zomer van 2018?
  13. Is, ten gevolge van de sloop van deze twee ziekenhuizen, het beleid van het College, ten aanzien van het bekomen van een BREAAM-certificering, gewijzigd?
    • Zo ja, op welke wijze?
    • Zo nee, waarom niet?
  14. Op welke manier is het College voornemens om dergelijke onterechte toekenning van BREAAM-certificeringen en het onterecht betitelen van een sloop als duurzaam te voorkomen?
  15. Is het College voornemens om de gemeenteraad van Amersfoort en de burgers van Amersfoort volledig en transparant te informeren over dit dossier?
    • Zo ja, binnen welke termijn?
    • Zo nee, waarom niet?
    • En waarom niet de gemeenteraad, eventueel onder geheimhouding?

BPA Toelichting:

In De Stad Amersfoort van 20 februari 2020 viel het volgende te lezen:

In strijd met alle beloftes is van een duurzame sloop van de ziekenhuizen Lichtenberg en Elisabeth niets terecht gekomen. In een geheime overeenkomst tussen de gemeente en de sloper zijn belangrijke duurzaamheidseisen geschrapt.

Op 23 januari 2015 verscheen de ‘Inschrijvingsleidraad Duurzame sloop 2 ziekenhuizen te Amersfoort’ op Tendernet, de website waarop overheden opdrachten plaatsen die gezien de omvang via een openbare procedure Europees moeten worden aanbesteed.

Maakte de titel al duidelijk dat hier sprake is van een duurzame sloop, in het 58-pagina’s tellende document stond overduidelijk dat een geïnteresseerde sloper duurzaam te werk moet gaan.  Dat wilde de gemeente Amersfoort realiseren met het BREAAM-NL keurmerk. Dit duurzaamheidskeurmerk kent verschillende niveaus, aangeduid met sterren.

De geïnteresseerde sloper moet een certificatie hebben van minimaal drie sterren. Haalt de sloper meer sterren, dan krijgt hij een bonus. Sloop op 4-sterren niveau levert een bonus van 150.000 euro op, een op 5-sterren niveau zelfs 200.000 euro.

Wel bekend is de winnaar: sloopbedrijf Boverhoff uit Heerde. Het beloofde op duurzame wijze te gaan slopen opdat zoveel mogelijk materiaal kon worden hergebruikt.

In zijn bieding zei het sloopbedrijf te streven naar een BREAAM-certificaat van 4 sterren. Mede dankzij deze belofte, haalde Boverhoff de sloopopdracht binnen.

Maar bijna een jaar na het binnenhalen van de opdracht bleek Boverhoff nog geen werk te hebben gemaakt van het BREAAM-certificaat. Ondanks diverse aanmaningen door advocaten van de gemeente kwam Boverhoff de toezegging niet na.

Uit een brief van 14 februari 2017 van de gemeente Amersfoort bleek dat de BREAAM- certificatie toen nog steeds niet was afgerond.

Citaten:

‘Voor wat betreft de BREAAM-certificatie hebben wij u al meerdere malen (rechtstreeks en via onze directievoerder) gewezen op uw verplichtingen, alsmede op het feit dat u achterliep met de uitvoering van de daarvoor benodigde werkzaamheden. Wij constateren dat u ondanks onze herhaalde aansporingen tot op heden onvoldoende aandacht aan de BREAAM-certificatie hebt besteed en wij vragen ons af of u het aangebonden certificaat nog kunt realiseren. Wij wijzen u nogmaals op de boete die gekoppeld is aan het niet halen van het aangeboden niveau.’

In een brief van 15 september 2017 -ruim twee jaar na het winnen van de sloopopdracht- liet Boverhoff-directeur Martijn Nijhof de gemeente weten dat er zoveel onvoorzien asbest was aangetroffen bij de sloop van De Lichtenberg dat de BREAAM-verplichting in het geding kwam.

Na lange gesprekken en diepgaand overleg werd de ruzie tussen Boverhoff en de gemeente in de zomer van 2018 geschikt. De partijen tekenden een vaststellingsovereenkomst die geheim was en dat nog steeds is.

Wel geeft een woordvoerder van de gemeente Amersfoort toe dat in deze overeenkomst de BREAAM- certificatie is vervallen. In ruil daarvoor is aan de gemeente Amersfoort een korting van 250.000 euro op de sloopkosten berekend.

Sprak de gemeente in officiële stukken in 2015 nog van een duurzame sloop, in collegeberichten aan de gemeenteraad verdween de term ‘duurzaam’ vanaf begin 2016 uit de collegeberichten aan de raad. Het college hield de raad weliswaar in grote lijnen op de hoogte van de vertragingen en de problemen met Boverhoff, maar meldde niets over het feit dat de BREAAM-certificaties niet werden gehaald.

( https://www.destadamersfoort.nl/lokaal/politiek/322092/sloop-oude-ziekenhuizen-verliep-niet-duurzaam-684383 )

Einde citaten

De Burger Partij Amersfoort (BPA) volgt dit dossier al twee ambtstermijnen namelijk ruim

8 jaar, en maakte zich al meermaals zorgen over de aanwezigheid van asbest in de Elizabeth en Lichtenberg ziekenhuizen.

Onzes inziens had er voorafgaand aan de sloop, aanbesteding en tender een gedegen onderzoek plaats moeten vinden naar de aanwezigheid van asbest in de slooppanden.

Dat dit niet gebeurd is vinden wij schrijnend.

Blijkbaar was het feit dat asbest een veelgebruikt bouwmateriaal was ten tijde van de bouw van de ziekenhuizen en de waarschuwingen van destijds onder meer onze partij, onvoldoende om onderzoek te laten doen.

Ook de BPA constateert dat de sloop van beide ziekenhuizen niet duurzaam is verlopen, terwijl dit door toenmalig D66-wethouder Pim van den Berg wel was toegezegd. De vervallen BREAAM-certificering en de korting van €250.000,- op de sloopkosten zijn slechts een doekje voor het bloeden. Het kind van de rekening is hier de natuur.

De BPA maakt zich zorgen over deze gang van zaken en wil graag herhaling in de toekomst voorkomen. Wij zijn dan ook benieuwd naar de betrokkenheid van het College bij deze aanbesteding en naar de vraag of deze blamage voorkomen had kunnen worden.

Ralph Langendam

en

Hans van Wegen

fractie Burger Partij Amersfoort (BPA)

Zie ook het artikel in De Stad Amersfoort over dit onderwerp.